09 december 2015 | Dossier:

Landelijke sterfte onder konijnen door virusziekte VHD

Konijn en VHD

De Universiteit Utrecht waarschuwt voor een zeer besmettelijk en dodelijk konijnenvirus dat zich door Nederland dreigt te verspreiden. Uit diverse delen van het land (onder andere regio Nijmegen, Groningen, Utrecht) zijn bij het Diergeneeskundig Centrum van de universiteit meldingen binnengekomen over acute sterfte onder konijnen.

Binnen 24 tot 48 uur overleden

Uit onderzoek van de Faculteit Diergeneeskunde blijkt dat de dieren waarschijnlijk zijn gestorven als gevolg van de konijnenziekte VHD (Viral Hemorrhagic Disease), ook wel RHD (Rabbit Hemorrhagic Disease) genoemd. Met VHD besmette konijnen sterven doorgaans binnen 24 tot 28 uur. Soms hebben dieren het benauwd of zijn er bloedingen te zien, maar meestal is er niets dat erop wijst dat de konijnen voorafgaand aan hun dood in levensgevaar zijn. Onder de dode dieren bevonden zich ook konijnen die preventief waren gevaccineerd tegen het RHD-virus. Volgens dierenartsen is het aannemelijk dat het dit keer gaat om een nieuwe variant van het virus.

Zeer besmettelijk

VHD is zeer besmettelijk en verspreidt zich door direct contact tussen konijnen, maar ook indirect via urine, uitwerpselen, water, voedsel, kleding, handen en hokken. Stekende insecten kunnen ook een rol spelen in de verspreiding. Daarom is het extra belangrijk om preventieve maatregelen te nemen om verspreiding van de ziekte zoveel mogelijk te beperken.

Help verspreiding voorkomen

De faculteit Diergeneeskunde adviseert de volgende maatregelen om verspreiding van het virus zoveel mogelijk te voorkomen:

  • Strikte hygiëne en quarantaine van zieke konijnen in de praktijk. Ook mensen kunnen het virus gemakkelijk verspreiden. Ruimtes waar mogelijke besmette konijnen zijn geweest dien je grondig te reinigen en desinfecteren.
     
  • Adviseer eigenaren van konijnen geen (vers) gras of groente van buiten (moestuin) aan het konijn te voeren. Ook moeten ze voorzichtig omgaan met het voeren van hooi waar mogelijk wilde konijnen mee in aanraking zijn gekomen.
     
  • Een goede handhygiëne (handen wassen!) kan helpen om overdracht van het virus te voorkomen.
     
  • Na het lopen over besmette konijnenveldjes (besmet met urine van wilde konijnen) kan de infectie met het schoeisel worden overgebracht. Houdt hier rekening mee.
     
  • Wijs bij meldingen van acute sterfte onder konijnen de eigenaar op het belang van uitvoeren van pathologisch onderzoek om de oorzaak vast te stellen.

Update: vaccin binnenkort beschikbaar

Op 16 december is bevestigd dat onderzochte konijnen uit Utrecht en de regio Nijmegen zijn overleden als gevolg van een infectie met het RHD2-virus. In Nederland is op dit moment helaas nog geen vaccin tegen RHD2 beschikbaar, maar ondertussen is duidelijk geworden dat er in sommige andere EU-landen wel vaccins tegen RHD2 voorhanden zijn. De apotheek van de faculteit Diergeneeskunde heeft inmiddels contact gelegd met de leverancier van dit vaccin en de verwachting is dat het vaccin in januari in Nederland beschikbaar zal zijn.

Meer informatie is beschikbaar op de website van het Universitair Diergeneeskundig Centrum Utrecht. Scroll door naar het kopje ‘Voor opvangorganisaties van konijnen’.