28 augustus 2014 | Dossier:

Gemeenten moeten schade wegopbrekingen beperken

Doorgaand verkeer gestremd - wegomleiding

Gemeenten doen bij de uitvoering van openbare werken te weinig om de schadelast voor ondernemers te beperken. Daarom heeft MKB-Nederland de Handreiking Uitvoering Openbare Werken opgesteld, een leidraad voor een goede aanpak die de overlast en daarmee ook de economische schade zo beperkt mogelijk houdt. Alle gemeenten ontvangen deze handreiking de komende weken.

Dalende omzetten

Openbare werken zijn onvermijdelijk en noodzakelijk, maar ondernemers lijden vaak onevenredig veel schade als gevolg van opgebroken straten en andere gemeentelijke werkzaamheden. Uit onderzoek dat MKB-Nederland eerder dit jaar heeft gedaan, blijkt dat de helft van de ondernemers bij openbare werken te maken krijgt met dalende omzetten. De financiële schade bedraagt gemiddeld een ton, maar loopt in sommige gevallen zelfs op tot 2,5 miljoen euro.

Gebrekkige comunicatie

Ondernemers geven aan dat gemeenten (in 40 procent van de gevallen) vaak geen maatregelen nemen om de hinder te beperken. Als ze dat wel doen, dan verschillen die sterk: van een bereikbaarheids- of omleidingsplan tot voorlopige verharding van de toegang, een contactpersoon voor vragen of een alternatieve parkeerplaats. Ruim de helft van de ondernemers doet zelf ook veel om negatieve gevolgen te beperken. Grote bron van ergernis is de gebrekkige communicatie vanuit de lokale overheden. In slechts 10 procent van de gevallen communiceerden gemeenten actief in alle fasen van de werken.

Precariorechten

Gemeenten kunnen een hoop narigheid voor ondernemers wegnemen door beter met hen te communiceren en de juiste maatregelen te nemen. Zo vindt MKB-Nederland het niet meer dan logisch dat ondernemers gedurende de werkzaamheden bijvoorbeeld worden gevrijwaard van precariorechten. Met dit soort vrij gemakkelijke maatregelen kunnen gemeenten veel goeds voor ondernemers doen en creëren ze eveneens het nodige draagvlak.

Om gemeenten hiervan bewust te maken en de helpende hand te bieden, heeft MKB-Nederland de Handleiding Uitvoering Openbare Werken opgesteld. Die biedt niet alleen handvatten voor gemeenten, maar ook voor beheerders van nutsvoorzieningen zoals gas- en elektriciteitsleidingen en het waternet.

Nadeelcompensatie

Waar schade onvermijdelijk is, moeten gemeenten ondernemers compenseren met een reële vergoeding, vindt MKB-Nederland. De huidige regelingen voor nadeelcompensatie zijn vaak echter niet toereikend. De ondernemersorganisatie is momenteel in overleg met onder meer gemeenten en provincies om te bepalen aan welke eisen zo’n regeling minimaal zou moeten voldoen.

Recent is in elk geval al de Regeling nadeelcompensatie Verkeer en Waterstaat 1999 gewijzigd. Hierdoor wordt het mogelijk van de schadedrempel van 15 procent van de jaaromzet voor het uitkeren van schadevergoeding af te wijken. Dat kan als de getroffen ondernemer kan aantonen dat deze drempel onredelijk is, bijvoorbeeld vanwege hoge vaste kosten of als de aard van het noodzakelijke publieke werk (duur, frequentie, omvang, onvoorspelbaarheid) uitzonderlijk is. De drempel wordt dan (aanzienlijk) verlaagd. Deze wijziging is winst voor gedupeerde ondernemers, aldus MKB-Nederland.